EUR/USD tiếp tục đi ngang quanh vùng 1,14, cho thấy diễn biến dao động trong biên độ hẹp. Đợt tăng mạnh về biến động quan sát được vào thứ Hai đã dần lắng xuống. Cặp tiền đã giảm gần 50 pip, nhưng không thể đóng cửa dưới mức hỗ trợ 1,1410, trùng với đường giữa của dải Bollinger trên khung thời gian D1.
Diễn biến có phần “ì ạch” của EUR/USD tương phản rõ rệt với quy mô các sự kiện địa chính trị đang diễn ra ở Trung Đông. Bất chấp việc Mỹ và Iran liên tục đáp trả bằng các cuộc tấn công, cùng với những lời đe dọa của lực lượng Houthi về việc phong tỏa eo biển Bab al-Mandeb, thị trường vẫn không thể hiện nhu cầu rõ rệt đối với đồng USD như một tài sản trú ẩn an toàn. Tại sao lại như vậy?
Theo quan điểm của tôi, diễn biến giá trầm lắng này xuất phát từ sự kết hợp của một số yếu tố cơ bản.
Một chỉ báo quan trọng ở đây là thị trường dầu mỏ, vốn cũng đang “kháng cự” tâm lý hoảng loạn và chỉ phản ứng rất dè dặt trước các diễn biến. Hôm qua, giá Brent đã chạm mức đỉnh cục bộ trong năm tuần (lên tới 91,35 USD/thùng) để phản ứng lại một tuyên bố gây tiếng vang từ phía Houthi. Nhưng gần như ngay lập tức, giá quay đầu giảm trở lại – đóng cửa ở mức 88,75 USD. Hôm nay, Brent cũng đang thể hiện tâm lý khá trầm lắng dù không xuất hiện thêm dòng tin tức mới đáng chú ý nào.
Theo quan điểm của tôi, thị trường dầu mỏ hiện không còn định giá kịch bản phong tỏa kéo dài các tuyến đường biển then chốt, nhất là khi các đe dọa của Houthi về việc đóng eo biển Bab al-Mandeb không phải là điều mới mẻ. Những tuyên bố tương tự đã được đưa ra trong các năm trước, bất kể xung đột Mỹ–Iran. Các đợt tấn công cục bộ từng khiến phí bảo hiểm bảo hiểm tăng lên và kéo dài thời gian hậu cần, nhưng thương mại toàn cầu qua Biển Đỏ chưa từng bị dừng hoàn toàn. Nói cách khác, các thành viên thị trường hiện không định giá kịch bản một cuộc khủng hoảng năng lượng quy mô lớn. Để so sánh, vào mùa xuân giá Brent đã bứt phá lên vùng 110–120 USD/thùng khi phản ứng với giai đoạn nóng của xung đột Trung Đông. Còn hiện nay, ngược lại, giá dầu thô đang chật vật giữ quanh mốc 90 USD dù chưa có tín hiệu hạ nhiệt rõ ràng nào.
Thứ hai, diễn biến của đồng USD hiện nay ít bị chi phối bởi địa chính trị hơn là bởi kỳ vọng về các bước đi tiếp theo của Fed, đặc biệt là sau các số liệu CPI và PPI mới nhất của Mỹ. Nếu như vào mùa xuân, vị thế “tài sản trú ẩn an toàn” gần như tự động nâng đỡ đồng USD mỗi khi căng thẳng leo thang, thì hiện tại, xu hướng của đồng bạc xanh chủ yếu được quyết định bởi kỳ vọng chính sách tiền tệ. Theo công cụ CME FedWatch, xác suất tăng lãi suất tại cuộc họp tháng 7 tới chỉ còn 12%, trong khi trước khi công bố số liệu lạm phát, con số này từng lên gần 40%.
Một lý do thứ ba khiến EUR/USD phản ứng khá dè dặt là bởi đến thời điểm này, các thành viên thị trường vẫn xem đợt leo thang hiện tại như một hiện tượng mang tính tạm thời. Có lẽ đây mới là yếu tố tâm lý then chốt. Nhà đầu tư không đánh giá cao bản thân các đòn trả đũa qua lại, mà quan tâm nhiều hơn đến khả năng diễn biến tiếp theo. Chừng nào kịch bản cơ sở vẫn là quay lại kênh ngoại giao, thì các vị thế mua USD dài hạn sẽ bị coi là rủi ro. Trong bối cảnh đó, đồng bạc xanh chủ yếu được hỗ trợ bởi các nhịp “risk-off” cục bộ và dòng tiền trú ẩn an toàn, chứ không phải bởi một sự thay đổi bền vững trong kỳ vọng của thị trường.
Đó là lý do trong vài tuần gần đây, thị trường liên tục thể hiện một mô hình phản ứng khá giống nhau trước các cú sốc địa chính trị: ban đầu, tin xấu gây lo ngại khiến đồng USD tăng giá, nhưng động lực này nhanh chóng cạn kiệt và nhà giao dịch lại quay về với “chương trình nghị sự quen thuộc” – dữ liệu vĩ mô, bình luận từ Fed/ECB, triển vọng lãi suất, v.v.
Diễn biến ngày hôm qua là minh họa rõ rệt cho bối cảnh này. Phản ứng trước một điểm nóng mới bùng phát ở Trung Đông, cặp tỷ giá đã giảm xung lực khoảng 50 điểm (pips), phản ánh đà mạnh lên rộng khắp của đồng USD. Tuy nhiên, bên bán không thể mở rộng đà giảm và kéo giá đóng cửa xuống dưới vùng biên đã hình thành: EUR/USD vẫn nằm trong vùng 1,14, nơi cặp tiền đã dao động suốt bốn tuần liên tiếp.
Vì vậy, theo tôi, vẫn hợp lý khi cân nhắc các vị thế mua khi giá điều chỉnh giảm (retracement) đối với cặp tiền này. Một lập luận bổ sung cho kịch bản đó là việc truyền thông quốc tế nối lại các bàn luận về triển vọng đạt được thỏa thuận ngừng bắn giữa Washington và Tehran. Axios cho biết Donald Trump hiện đang cân nhắc hai phương án: một lệnh ngừng bắn kéo dài 10 ngày hoặc tiếp tục xung đột. Theo các nguồn tin cấp cao mà hãng này trích dẫn, Pakistan, Qatar, Ai Cập và các bên trung gian khác đã đề xuất với Iran và Mỹ về một lệnh ngừng bắn 10 ngày. Đề xuất này dự kiến trong thời gian đó các bên sẽ khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz và tìm cách thống nhất các quy tắc dài hạn cho việc lưu thông tàu thuyền. Nguồn tin của Axios cho hay Nhà Trắng đang “nghiên cứu kỹ lưỡng” đề xuất nói trên. Đồng thời, Mỹ đã triển khai hàng chục máy bay tiêm kích và máy bay tiếp dầu tới khu vực, chuẩn bị cho một chiến dịch chung quy mô lớn tiềm tàng với Israel nhằm vào Iran.
Giới chuyên gia hiện chưa đồng thuận về tính khả thi của sáng kiến này. Một số nhà phân tích tin rằng Washington sẽ bác bỏ đề xuất và tiếp tục gia tăng sức ép quân sự lên Tehran. Số khác cho rằng Trump sẽ giữ lập trường cứng rắn trong vài ngày nhằm đáp trả thương vong của phía Mỹ, nhưng sau đó có thể đồng ý xem xét đề xuất ngừng bắn của các bên trung gian.
Như vậy, con đường tiếp theo của EUR/USD sẽ phụ thuộc phần lớn vào kịch bản nào trong số này trở thành hiện thực. Nếu tình hình tiếp tục diễn biến theo hướng leo thang có kiểm soát, cặp tiền nhiều khả năng sẽ tiếp tục tích lũy trong vùng 1,1410–1,1470 đã được thiết lập. Tuy nhiên, nếu Washington và Tehran thực sự tiến tới một lệnh ngừng bắn tạm thời (hoặc bắt đầu đàm phán hướng tới một thỏa thuận ngừng bắn bền vững hơn), bên mua sẽ có cơ hội không chỉ kiểm định biên trên của vùng này (tức 1,1470) mà còn có thể đóng cửa vượt lên trên và hướng tới mốc 1,15.
